میدانید که ما انسانها ذاتاً هدیه دادن را دوست داریم. هدیه از ابتدای تاریخ بشریت از فعالیتهای انسانی رایج بوده است. ما به کسانی که دوستشان داریم هدیه میدهیم تا آنها را خوشحال کنیم. و رابطهمان را با آنها تقویت و تثبیت کنیم. در این مطلب به نحوه خرید کادو و هدیه می پردازیم. با رعایت این اصول سری بعدی که به خرید کادو اقدام میکنید، قطعاً میتوانید به نتایج بهتری برسید. فرد موردنظر هم احتمالاً بیشتر سپاسگزار و قدردان تان خواهد بود.
افراد در هدیه دادن نیتهای خوبی در سردارند. معمولاً هدفشان خوشحال کردن و ابراز محبت به دیگران است. اما ممکن است برای شما هم پیشآمده باشد که هدیهای از دیگران دریافت کنید که چندان باب میلتان نبوده باشد. یا از آنسو هدیهای داده باشید که بعدها متوجه شده باشید چندان گزینه مناسبی برای شخص موردنظر نبوده است. تصور می کنیم این موضوع برای همه از جمله شما خوانندگان محترم اتفاق افتاده باشد.
اصول خرید هدیه را در پایین بهصورت موردی ذکر کرده ایم. و هرکدام را جداگانه توضیح دادهایم. این مطلب از چندین مقاله انگلیسی از وب سایت های معتبر روانشناسی و خرید کادو استخراج شده است. و به جرات یکی از کامل ترین راهنمای خرید هدیه هایی است که می توانید پیدا کنید.
با رعایت اصول گفته شده بدون شک خواهید توانست تا هدیه مناسبی برای کسی که دوستش دارید تهیه کنید. بدیهی است این اصول کلی و عمومی بوده و میتواند بر اساس شخصیت، جنسیت و افراد تا حدی متفاوت باشد. در مطالب بعدی قصد داریم با جزئیات بیشتر به راهنمایی خرید هدیه برای آقایان،بانوان،همکاران و … بپردازیم.
-
برای خرید کادو دیر نکنید!
برای همه ما پیشآمده که متوجه میشویم دو هفته دیگر تولد یکی از دوستان صمیمیمان است. طبعاً برای شرکت در جشن تولد و خوشحال کردن دوست عزیزمان به هدیهای نیاز داریم؛ اما مشکل ازاینجا شروع میشود که کادو خریدن را به دقیقه ۹۰ واگذار میکنیم.اینقدر دست رو دست میگذاریم تا یک آن متوجه میشویم که تنها ۲ روز تا جشن تولد فرصت داریم. باعجله و حیران به مغازهها سر میزنیم و هیچ ایدهای نداریم. بقیهاش را خودتان بهتر میدانید. بهاحتمالزیاد درنهایت چیزی میخریم که چندان نه باب میل خودمان است نه موردعلاقه آن دوست عزیزمان قرار میگیرد. (هرچند به رویمان نمیآورد!)
راهکار: پیشنهاد می کنیم چند روز قبل از موعد تولد، هدیهتان مرتب و آماده باشد. بدین ترتیب نه استرسی لازم است بکشید و هم سر فرصت هدیه مناسبی تهیه کرده اید. بهطور مثال اگر تابلوی صدانما را برای کادو تولد سفارش میدهید بهتر است از یک هفته الی ده روز قبل اقدام کنید.
-
دنبال آفرهای شگفتانگیز و حراجی نباشید
هرچند بدیهی است شما خواننده محترم این عادت را ندارید اما باید به این نکته اشاره کنیم. بعضی افراد برای خرید هدیه به لیست تخفیف و حراجی فروشگاهها (نظیر شگفتانگیز دیجی کالا) رفته و از بین موارد محدود ارائه شده گزینهای را انتخاب میکنند. این کار نهتنها بازه انتخابی شمارا بهشدت محدود میکند بلکه ممکن است با فهمیدن طرف مقابل، صورت چندان خوشی هم پیدا نکند.
راهکار: اگر بودجه محدودی دارید، کافی است سقف بودجه را مشخص کنید. سپس به انتخاب بهترین گزینه بر پایه بودجه تان بپردازید. همچنین میتوانید کالای موردنظر را در اینترنت سرچ کرده و از فروشگاهی که با کمترین قیمت آن را عرضه کرده است خریداری نمایید. توجه داشته باشید که خرید کادو با بهترین قیمت اتفاقا تصمیمی هوشمندانه و معقول است. مشکل وقتی است که کادو صرفا از بین گزینه های محدود حراجی و آفری انتخاب شود.
-
راه ساده را انتخاب نکنید
معمولاً افرادی که تا شب تولد دست روی دست میگذارند، هدیه مناسبی پیدا نمیکنند. به همین دلیل به گیفت کارتها و پول نقد رو میآورند. پول نقد هرچند گزینه مقبولی برای همگان است، ولی شور و هیجانی ندارد؛ و به شخص دریافتکننده میگوید که شما فکر و زحمتی برای تهیه کادو نکشیدهاید.*البته راجع به این گزینه بهتر است روحیات شخص مقابلتان را در نظر بگیرید. شاید برای یک دوست (به خصوص در دوران دانشجویی که اوضاع مالی چندان روبهراه نیست!)، پول نقد بهترین گزینه باشد. اما برای یک شریک احساسی که انتظار هدیهای خاص از شما را دارد پول نقد نهتنها گزینه مناسبی نیست بلکه ممکن است باعث ناامیدی او نیز بشود.
راهکار: چندین هفته قبل از موعد هدیه دادن به روحیات و سلایق شخص مقابل فکر کنید؛ و با رعایت اصول اشارهشده در این مطلب هدیه مناسبی تهیه کنید.
-
پرسوجو کنید، اطلاعات بدست آورید
گاهی ممکن است به جشن تولدی دعوت شوید که چندان با روحیات و علایق میزبان آشنا نباشید. در این مواقع اگر دوستان یا اطرافیان آشنای شما نیز به آن مراسم دعوت هستند راجع به سلایق شخصی که جشن تولد اوست پرسوجو کنید.
راهکار: اگر امکان پرسوجو از اطرافیان هم وجود نداشت، میتوانید به صفحات شبکههای اجتماعی که فرد موردنظر در آنها عضو است سر بزنید. سپس با توجه به مطالبی که به اشتراک گذاشته است سرنخهایی به دست آورید. مثلاً شخصی که کتابخوان است، احتمالاً مرتبط با کتاب و مطالعه مطالبی را منتشر کرده است. برای این شخص کتاب میتواند هدیه ایده آلی باشد.
-
بیشازحد خرج نکنید
ممکن است هنگام کادو خریدن با گزینه گرانقیمتی روبهرو شوید که ۳ برابر بودجه موردنظر شما قیمت دارد. بااینحال چون خوشتان آمده است آن را خریداری کنید. در این شرایط معمولاً حس شادمانی پیدا کردن یک هدیه مناسب بعد از چند دقیقه محوشده و جای خود را به پشیمانی و تفکر میدهد. چون شما بدون توجه به سطح درآمد و بودجهتان یک تصمیم احساسی آنی گرفتهاید.بهعلاوه با این کار فرد موردنظر را نیز با یک هدیه گرانقیمت احتمالاً به دردسر میاندازید. چون میبایست معادل آن را برای شما جبران کند؛ که شاید بالاتر از بودجه و توان وی باشد.
راهکار: حتماً و حتماً هنگام خرید هدیه، یک سقف بودجه در نظر بگیرید. با خود قراری بگذارید که حتی یک ریال بالاتر از این سقف صرف خرید کادو نمیکنید.
-
وارد هدیه های سلیقه ای نشوید
برخی موارد کاملاً سلیقهای هستند؛ مثلاً در خرید لباس افراد علایق مختلفی را دنبال میکنند. کسی ممکن است رنگ زرد را دوست داشته باشد و دیگری از آن متنفر باشد. کسی ممکن است لباس رسمی بپوشد و دیگری اسپرت. خرید هدایایی که بسیار به سلیقه طرف مقابل بستگی دارند یک ریسک است. مگر کاملاً به علایق طرف مقابل آشنا و مسلط باشید. (که معمولاً هیچوقت اینطور نیست!)
راهکار: حتی اگر به هر دلیل برای خرید کادو به مواردی متمرکز میشوید که سلیقهای هستند، از انتخاب گزینههای ریسکیتر خودداری کنید. به گزینههای عمومیتر رو بیاورید؛ مثلاً سرمهای یا مشکی، رنگی است که همه در کمدهای خود دارند و میپوشند. ولی داستان راجع به سبز فسفری یا قرمز ماتیکی اینطور نیست.
-
خیلی غیرشخصی و عمومی خوب نیست
هدایای فکر شده و اختصاصی، از دیدگاه دریافتکننده ارزش بیشتری دارد. از دادن هدایای خیلی عمومی نیز بهتر است پرهیز کنید؛ مثلاً یک کارت بانکی بیشازحد کلی و خسته کننده است. ولی اگر روی همان کارت اسم طرف مقابل با پیامی حک شود ارزش آن چندین برابر میشود. بانکهای زیادی هستند که این خدمات را ارائه میدهند. محصولات صدانما را میتوانید بهصورت اختصاصی شخصیسازی کنید.
راهکار: حتی اگر جنس هدیهتان کلی و غیرشخصی است، میتوانید آن را باکارت پستال، دستنوشته یا چیزی همراه کنید که رنگ و بوی از شخصیسازی به خود بگیرد. مثلاً هنگام هدیه دادن کتاب میتوانید در صفحه اول با دست خط خود پیام تبریکی بنویسید.
-
دوباره هدیه ندهید!
ممکن است هدیهای دریافت کرده باشید که چندان باب میلتان نباشد. با خود فکر میکنید که بهتر است آن را به شخص دیگری هدیه دهید. این تاکتیک معمولاً بازخورد و اثرگذاری خوبی ندارد و بهتر است از این کار اجتناب کنید.
راهکار: اگر دوباره هدیه دادن، تنها گزینه موجود شماست آن را با دقت انجام دهید. باید مطمئن باشید که شخص موردنظر بیش از شما از داشتن آن خوشحال خواهد شد.
-
در چارچوبها بمانید
بدیهی است که هنگام خرید هدیه باید به سلایق فرد موردنظر فکر کنید. ولی این کافی نیست. شما باید به چارچوبها و مرزهای اخلاقی نیز حساس باشید. گاهی دریافت یک هدیه ثابت از دو نفر، دو معنای متفاوت دارد. مثلاً دریافت روغن ماساژ معطر و شمع با طرح قلب از طرف همسر میتواند هدیه رمانتیکی باشد، ولی اگر همان از طرف همکار ادارهتان تقدیم شود صورت خوشی نداشته باشد. برخی کادوها ذاتاً مربوط به جنبه های خصوصی زندگی هستند. و تنها افراد معدود در حریم معینی می توانند از این تیپ هدیه ها تبادل کنند.
راهکار: به رسوم و اعتقادات و چارچوبهای اخلاقی و عرفی احترام بگذارید. جایگاه خودتان و افراد را در نظر داشته باشید. شما مجاز به خرید هر هدیهای برای هرکسی نیستید.
-
خرید هدیه بر اساس سلیقه خود
گاهی این اشتباه پیش میآید که بر اساس سلیقه خودمان و نه شخص مقابل برای وی هدیه میخریم. مثلاً ممکن است عطر یا کتاب موردعلاقهمان را برای او تهیه کنیم. مشکل اینجاست که افراد متفاوتاند؛ و سلیقهها نهتنها فرق میکنند بلکه گاهی در تقابل هم قرار میگیرند. درنتیجه هدیه شما حتی میتواند یک اهانت یا گستاخی تلقی شود. فرض کنید فرد موردنظر استقلالی باشد و به او لباس تیم پرسپولیس را هدیه بدهید چون پرسپولیسی هستید.
راهکار: حین خرید کادو با خود مدام تکرار کنید که هدف از کادو دادن صرفاً خوشحال کردن طرف مقابل است. و سلیقه و دیدگاه شخصی شما اهمیتی ندارد. باید دنیا را از دریچه چشم او ببینید.
-
هدیههای دردسر دار
ممکن است هنگام خرید کادو یک آباژور دکوری شیک برخورده و آن را خریداری کنید. اما شخص مقابل در خانهاش فضایی برای قراردادن آن نداشته باشد. در این مواقع هدیه شما فضای زندگی او را تنگ کرده و موجب دردسر می شود. مورد شدیدتر زمانی است که افراد به یکدیگر حیوانات خانگی هدیه میدهند. بدون توجه به اینکه آیا فرد مقابل توانایی و تمایل نگهداری از آن حیوان خانگی را دارد یا خیر.
راهکار: بعضی هدیه ها هنگام بازکردن خیلی جذاب و هیجان انگیز هستند. ولی باید به نگهداری از هدیهتان در درازمدت فکر کنید، آیا فرد احتمال دارد به دردسر یا مشکل خاصی بربخورد؟ اگر پاسخ بلی است از آن کادو صرفنظر کنید.
-
خرید کادوی جهت دار
برخی هدیهها ممکن است جهتدار تلقی شوند. یعنی فرد موردنظر تصور کند که شما از آن هدیه منظور خاصی داشتهاید. و احساس خوبی از مفهوم احتمالی آن هدیه پیدا نکند. کافی است به کرم رفع چروک برای یک خانوم مسن، قرص لاغری برای یک فرد چاق یا قرص خوشبوکننده دهان برای همسرتان فکر کنید!
راهکار: بهتر است بهطورکلی از این تیپ هدیهها خودداری کنید. چونکه ممکن است باعث سوتفاهم و کاهش حس اعتماد به نفس طرف مقابل شود. مگر شخص موردنظر بهصورت واضح و مستقیم آن را درخواست کرده باشد.
-
تعیین تکلیف کردن
ممکن است همسرتان عادت به پوشیدن لباسهای رسمی داشته باشد. اما به عقیده شما وقت آن رسیده باشد که او تغییری در استایل خود به وجود آورد. با همین هدف بهعنوان کادو تولد برای او یکدست لباس اسپرت تهیه کنید. بعد تعجب کنید که چرا همسرتان از این ایده خوشش نیامده و لباسها را حتی یک بار نپوشیده است.ما نمیتوانیم برای سلیقه دیگران تعیین تکلیف کنیم. تفاوت دیدگاه و سلیقه ما نباید در هدایایی که به افراد میدهیم بازتاب پیداکرده و بدتر بهنوعی به نظر برسد که با هدیهمان قصد داریم آنها را در جهتی هل بدهیم.
راهکار: به این حرف تکراری میرسیم که در خرید هدیه سلیقه فرد موردنظر شرط است و دیدگاه و علایق شما اهمیتی ندارد.
-
خرید هدیه بیفکرانه
این مورد را میتوانستیم در ذیل یکی از موارد مطرحشده بیان کنیم؛ اما به دلیل اهمیت موضوع، بهصورت یک گزینه مستقل مطرح می کنیم. و آن چیزی نیست جز خریدن هدیهای بیفکرانه! گاهی بعضی هدیهها نهتنها مناسب و موردعلاقه فرد موردنظر نیستند بلکه در تقابل ۱۸۰ درجه ای با وی قرار میگیرند. بهگونهای که فریاد میزنند که شما کوچکترین تأملی قبل از خرید هدیه برای او نکردهاید.مثلاً اگر میدانید کسی به غذایی آلرژی دارد و شب تولد او را به رستورانی دعوت کنید که دقیقه همان غذا را سرو میکند، یک بی فکری محض انجام داده اید.
راهکار: حواس خود را حسابی به اینگونه موارد حساس جمع کنید، راجع به شخص مقابل تحقیق کنید. چون تقدیم این تیپ هدایا از ندادنش بدتر بوده و ممکن است موجب کدورت شود.
-
هدایای نامناسب عرفی یا خطرناک
فرض کنید میخواهید برای پسر ۶ ساله خواهرتان که اتفاقاً خیلی هم پر جنبوجوش است هدیهای بخرید. مستقیم سراغ جذابترین آیتم مثلاً یک تفنگ بادی میروید. بدون اینکه احتمال بدهید کودک با آن تفنگ بادی به خود یا دیگران ممکن است آسیبی وارد کند.
راهکار: در موارد مربوط به کودکان بد نیست با والدین آنها مشورتی داشته باشید. در مورد بزرگسالان نیز فکر خود را به کار بیندازید و در هر گزینه موردنظر، عرف جامعه را بسنجید.
-
خرید کادو طنزگونه
ممکن است هدیهای که تهیه میکنید طنزگونه یا نوعی با نوعی شوخی همراه باشد. با این فرض که شخص موردنظر لابد از آن شوخی خوشش خواهد آمد؛ اما همیشه اینطور نیست و ممکن است ناخواسته باعث سو تفاهم و دلخوری شوید.
راهکار: بهتر است از این تیپ هدایا نیز خودداری کنید. مگر با شخص موردنظر خیلی صمیمی باشید و مطمئن باشید که حس طنز شما را خواهد دریافت. و برایش جالب خواهد بود.
-
هیجان لحظهای را فراموش کنید
برخی افراد حین تهیه کادو به هیجانی که فرد مقابل موقع باز کردن کادو به او دست میدهد اهمیت زیادی میدهند؛ و درواقع هدیه خود را بهگونهای انتخاب میکنند که این هیجان لحظهای به اوج خود برساند.
راهکار: کادوی شما بهتر است در بلندمدت نیز کاربرد و ارزش خود را حفظ کند. اگر موجب هیجان هنگام باز کردن هم شد که چهبهتر! اما اساس کار خود را روی آن هیجان چند ثانیه ای بازکردن کادو قرار ندهید.
-
هدیه صرف امور خیریه
هرچند کمک به بنیادهای خیریه و یاری رسانیدن به نیازمندان جامعه فعالیتی انسانی و پسندیده است؛ اما بهتر است تصمیم راجع به کم و کیف فعالیت در زمینه خیریه را به خود افراد واگذار کنید.
راهکار: پیشنهاد میکنیم از کمک مالی به بنیادهای خیریه بهعنوان هدیه به دیگران صرفنظر کنید. چون در این هدیهها حس مالکیت برای شخص موردنظر وجود ندارد؛ و معمولاً ارزش چندانی برای او ندارد. تنها در یک صورت هدیه صرف امور خیریه فکر خوبی است که فرد موردنظرتان بهصورت مستقیم از شما درخواست کرده باشد؛ که بهجای صرف پول و کادو، هزینه را به خیریه اهدا کنید.
-
خرید هدیه کاربردی
بعضی افراد ذاتاً عملگراتر از دیگران هستند. در یک طبقهبندی کلی، آقایان به کاربردی بودن هدایا بیشتر متمایل هستند. درحالیکه بانوان از هدایای احساسی، معنوی و عاطفیتر استقبال میکنند. البته هردو جنس مذکر و مونث معمولاً برای ماندگاری و مفید بودن هدیه ارزش قائل می شوند. البته این نکته از قلم نیفتد که منظور از کاربردی بودن صرفا ابزار و وسایل نیست. گاهی یک تابلو نیز کاربرد خاص خود را دارد، و آن زیباترکردن فضای زندگی یا محل کار است.
راهکار: طرف خود را بشناسید. شاید یک ست ابزار کار جذابتر از یک ست شمع و گل معطر برای شوهرتان باشد.
-
بیشتر همیشه بهتر نیست
در دنیای کنونی ما یادگرفتیم که بیشتر، بهتر است. درحالیکه در دنیای کادو و هدیه لزوماً اینطور نیست. یک هدیه ارزانقیمتتر اما باارزش معنوی بیشتر نسبت به یک هدیه گرانقیمت میتواند ارجحیت داشته باشد.در تحقیقی انجامشده در سال ۲۰۰۹، به تعدادی از افراد یک دستگاه پخش موسیقی آخرینمدل iPod هدیه داده شد؛ و به گروهی دیگر یک CD موسیقی. در کمال شگفتی حس قدردانی افراد چندان باهم تفاوتی نکرد. باوجوداینکه iPod دهها برابر گرانتر از یک CD موسیقی بود.
نکته مهم: اگر افراد چندین سال هدیههای گرانقیمت دریافت کرده باشند دچار نوعی انتظار میشوند. در این صورت اگر سال بعد هدیه ارزانتری دریافت کنند به دلیل انتظار ایجادشده، چندان مورد خوشایندشان واقع نخواهد شد. بدین سبب بذری بکارید که هرسال بتوانید مشابه آن را دروکنید.
بهعلاوه از نظر روانشناسی پدیده ای به نام hedonic adaptation مورد شناسایی قرار گرفته است که بیانگر این موضوع است که هدایای گرانقیمت و خاص مثل گوشی موبایل، کامپیوتر، جواهرات و … در طول زمان به دلیل اینکه فرد به آنها عادت میکند ارزش خود را از دست میدهند.در مقابل این اتفاق برای هدایای معنوی و احساسی کمتر پیش میآید و سالیان سال میتوانند به فرد موردنظر حس خوبی داده و یادگاری زیبا از شما باشند.
راهکار: دیدگاه بیشتر=بهتر را فراموش کنید. به ارزش نهفته و نحوه ارائه هدیه تمرکز بیشتری داشته باشید.
در موارد گفته شده، سعی کردیم به تمام اشتباهاتی که ممکن است حین خرید کادو پیش بیاید اشاره کنیم. برای هرکدام نیز راه حلی ذکر کردیم. به نظر شما بزرگترین اشتباه حین خرید هدیه چیست؟ و آیا مورد دیگری به ذهنتان می رسد که در مطلب بالا به آن اشاره نشده باشد؟